We make users buy

Proud member of UX Alliance

Zdalne badania użyteczności – którą metodę wybrać

Zdalne badania użyteczności – którą metodę wybrać

Zdalne badania użyteczności są coraz silniej rozwijającą się gałęzią badań użyteczności. Praktycznie z dnia na dzień pojawiają się nowe narzędzia dające badaczom szerokie pole wyboru. Ten dynamiczny rozwój zmusza również do dokonywania wyboru pomiędzy różnymi narzędziami i technikami. W niniejszym artykule postaram się pomóc w wyborze odpowiedniej metody badawczej.

Kilka słów wprowadzenia

Jeszcze kilka lat temu słowo użyteczność w Polsce praktycznie nie istniało. Obecnie coraz częściej w trakcie tworzenia, przebudowy serwisów WWW właściciele myślą o poprawie ich ergonomii. Najczęściej do tego celu wykorzystywane są badania eksperckie (heurystyczne) polegające głównie na badaniu zgodności ze standardami albo badania użytkowników w laboratoriach. Ich największymi wadami są brak udziału użytkowników (przy analizie eksperckiej) lub mała liczba użytkowników (często trudno podjąć decyzję biznesową opartą na badaniu 6 czy 10 osób). Widząc te ograniczenia firmy badawcze na całym świecie zaczęły tworzyć narzędzia do zdalnego badania użytkowników poprzez Internet, upatrując w nich remedium na wymienione wyżej problemy.

workplaces

Zdalne (online, przez Internet) badania użyteczności

Badania użyteczności online są to badania, w których Internet wykorzystuje się jako narzędzie łączące badacza z badanym (stąd też ich nazwa). Badania te są odpowiedzią na następujące „postulaty biznesu”:

  • zbieranie dużej liczby wyników (dostarczanie danych ilościowych służących podejmowaniu decyzji),
  • zbieranie informacji na temat użyteczności, ale również postaw, opinii, stosunku do produktu,
  • zbieranie wyników w możliwie jak najkrótszym czasie (krótki czas realizacji badań),
  • w miarę możliwości utrzymanie dotychczasowych korzyści, które dawały badania użyteczności.

Rodzaje zdalnych badań użyteczności

W literaturze dotyczącej zdalnych badań użyteczności można znaleźć dużo różnych przymiotników: (nie)moderowane, (a)synchroniczne, automatyczne, zdalne. Dodatkowo, przymiotniki te są łączone w różnych konfiguracjach i czasami ciężko zrozumieć o jakie  badania tak naprawdę chodzi. Osobiście proponuję następujący podział:

  • badania zdalne moderowane – są najbardziej zbliżone do badań laboratoryjnych. Pozwalają poprzez Internet  na prowadzenie bezpośredniej rozmowy z użytkownikiem oraz śledzenie jego działań na komputerze za pomocą specjalnego oprogramowania. Jednocześnie jest śledzony pulpit komputera, co pozwala na oglądanie zachowań,
  • badania zdalne niemoderowane jakościowe – badanie niemoderowane odbywają się bez bezpośredniego udziału moderatora. Użytkownik wykonuje określone zadania na stronie internetowej, a jego poczynania są zgrywane i następnie dostępne w formie filmów do obejrzenia. W niektórych narzędziach można jeszcze zadać użytkownikom pytania potestowe,
  • badania zdalne niemoderowane ilościowe – również w tych badaniach nie ma bezpośredniego udziału moderatora. Badanie jednak ma inny charakter niż poprzednie, ponieważ służy głównie do zbierania informacji o użyteczności od dużej grupy użytkowników. Badani realizują określone zadania na serwisie, a w tle ich działań zgrywane są różne parametry np. liczba kliknięć, czas na realizację zadania, poprawność realizacji zadania. W efekcie otrzymuje się dużo informacji ilościowych, uzupełnionych o opinie użytkowników.

Porównanie metod

Chcąc ułatwić podjęcie decyzji o doborze jednej z powyższych metod dokonałem ich porównania według następujących kryteriów:

  • standardowa wielkość próby – ile osób podlega badaniu w standardowym badaniu,
  • otoczenie badawcze – naturalne (np. w domu, w pracy) lub w laboratorium,
  • miary badawcze – miary, które umożliwiają ocenę użyteczności takie jak liczba kliknięć, czas realizacji zadania, poprawność wykonania zadania. Dopisek „badacz” oznacza, że miary nie są generowane automatycznie,
  • badanie zachowań – czy można śledzić zachowania użytkowników w trakcie badania,
  • badanie opinii – czy można badać opinie i postawy w trakcie badania,
  • pytania potestowe – czy po zakończeniu badania można zadać  użytkownikowi jeszcze dodatkowe pytania,
  • przedmiot badania – co może podlegać badaniu,
  • wpływ moderatora- na ile jest silny wpływ moderatora na działania badanych.
Metoda Badanie zdalne moderowane Zdalne niemoderowane badanie jakościowe Zdalne niemoderowane badanie ilościowe
Standardowa wielkość próby 5 – 15 10 – 30 100 – 1000
Otoczenie badawcze Naturalne Naturalne Naturalne
Miary badawcze (sukces, czas, kliknięcia, itd.) Tak (badacz) Tak (badacz) Tak (narzędzia)
Badanie zachowań Tak Tak Tak (częściowo)
Badanie preferencji/opinii Tak Tak (częściowo) Tak (częściowo)
Pytania potestowe Tak Tak Tak
Przedmiot bania (strona WWW, prototyp) Dowolny Dowolny Dowolny
Wpływ moderatora Duży Brak Brak

Badania użyteczności on-line są odpowiedzią na wskazane wyżej postulaty „biznesu”. Mają one spełniać te oczekiwania poprzez:

·zbieranie dużej liczby wyników (dostarczanie danych ilościowych),

·zbieranie informacji na temat użyteczności, ale również postaw, opinii, stosunku do produktu (poznanie UX),

·zbieranie wyników w możliwie jak najkrótszym czasie (krótki czas realizacji badań),

·w miarę możliwości utrzymanie dotychczasowych korzyści, które dawały badania użyteczności.

Spełnienie tych postulatów jest możliwe dzięki unikatowemu pozycjonowaniu badań użyteczności przez Internet w kontekście innych metod badawczych (Rysunek 2).

 

 

 

Podsumowanie

Badania użyteczności są coraz powszechniejszym sposobem badania jakości stron internetowych, a w ich obszarze zdecydowanie najszybciej rozwijają się badania przez Internet.  Celem tego rozwoju jest przede wszystkim chęć sprostania ciągle rosnącym potrzebom biznesowym.

W niniejszym wpisie zaprezentowałem i porównałem wybrane obszary w zakresie badań przez Internet. Z pewnością nie wyczerpują one całego dostępnego zasobu nowych metod. Najważniejsze jest jednak, aby być świadomym dostępnych możliwości oraz korzystać z nich zdroworozsądkowo. W wielu sytuacjach zdalne badania mogą z powodzeniem zastąpić badania w laboratorium czy analizę ekspercką, w wielu okażą się całkowicie bezużyteczne. Moim celem  było ułatwienie podejmowania trafnych decyzji.

Przeczytaj też:

Skomentuj



Autorzy

Autorem bloga jest agencja e-biznes Symetria.

Od 1998 roku doradzamy i wykonujemy wdrożenia dla największych polskich firm.

Specjalizujemy się w obsłudze projektów związanych z prowadzeniem biznesu w sieci.

Doświadczenie Symetrii budują także, odnoszące sukces, własne projekty: Sympatia.pl, Vitalia.pl oraz Trener.pl.

Dowiedz się więcej o autorach bloga

Newsletter

Zapis na newsletter oznacza akceptację regulaminu.

Ostatnie komentarze

Widoczni

Z jednej strony oczywiście trzeba się wyróżnić (zresztą nie tylko w kontekście aplikacji mobi...

Gustavo Woltmann

Świetny artykuł, bardzo informatywny. Zarówno twórcy stron WWW, jak i projektanci wszelkich urz...

Admin

Justyna, Rzeczywiście! Polską wers...

Kamila

Ja po przeprowadzce do nowego mieszkania dostałam od spółdzielni termostaty w pudełkach, żeby s...

Justyna

Nie działa polska wersja do do pobrania :)

Tel.: 61 864 36 55 E-mail: biuro@symetria.pl
Agencja Interaktywna Symetria jest częścią Grupy Symetria