We make users buy

Proud member of UX Alliance

Onboarding, czyli jak przekonać użytkownika do aplikacji

Onboarding, czyli jak przekonać użytkownika do aplikacji

Kolejna osoba zainstalowała naszą aplikację. Sukces? Jeszcze nie – zanim zostanie ona wiernym użytkownikiem musi ją poznać i nauczyć się z niej korzystać. Jeśli w tej sytuacji zostawimy użytkownika bez wsparcia może szybko zrezygnować z naszej aplikacji. W takiej sytuacji z pomocą przychodzi proces zwany onboardingiem.

 

Pobranie i uruchomienie aplikacji przez użytkownika nie oznacza jeszcze, że zostanie on jej stałym klientem. Jeśli przy pierwszym uruchomieniu programu, wyda się on zbyt skomplikowany lub nowy użytkownik przeoczy którąś z oferowanych funkcjonalności (akurat tą, która spodobałaby mu się najbardziej), prawdopodobnie nie da już usłudze kolejnej szansy – zostanie ona odinstalowana lub będzie jednym z wielu nieużywanych programów w telefonie. Rozwiązaniem tego problemu jest onboarding, czyli proces ułatwiający poznanie aplikacji podczas pierwszej interakcji z produktem.

Za pomocą onboardingu możemy nie tylko nauczyć użytkowników obsługi interfejsu. Odpowiednio zaprojektowany proces pokazuje korzyści używania aplikacji oraz wyjaśnia, w jakich sytuacjach najlepiej po nią sięgnąć. Zwiększa więc szanse, że  korzystanie z aplikacji przekształci się w nawyk – najbardziej pożądaną formę przywiązania do usługi. Proces onboardingu można zaprojektować na wiele sposobów, w zależności od poziomu skomplikowania aplikacji, zastosowanych w niej interakcji czy zaawansowania technologicznego grupy docelowej. W artykule tym postaram się przedstawić najpowszechniejsze metody onboardingu, wraz z podaniem przykładów aplikacji, w których je zastosowano. Metody zostały uszeregowane od tych, które nie ingerują w zachowanie użytkownika, na wymuszających określoną sekwencję czynności kończąc.

Tutoriale

Jednym z najpopularniejszych sposobów zapoznawania użytkowników z nowo zainstalowaną aplikacją są różnego rodzaju tutoriale. Jest to najczęściej ciąg kilku statycznych ekranów, prezentujących zalety programu i objaśniających sposób obsługi. Do kolejnych ekranów przechodzi się zwykle poprzez wykonanie gestu swipe . Dobrą praktyką jest uświadomienie użytkownika o liczbie ekranów tutorialu oraz umożliwienie jego natychmiastowego zamknięcia. Tutorial nie powinien się składać zbyt wielu kroków i przekazywać informacji oczywistych dla użytkownika , który pobierając aplikację zazwyczaj posiada podstawowe informacje na temat jej zastosowania. Powtarzanie tych informacji na początku tutorialu, może tylko zniechęcić do zapoznania z pozostałymi wskazówkami. Wyjątkiem mogą być aplikacje preinstalowane w telefonach różnych operatów, które często są dla użytkowników zupełną niewiadomą. Jedną z aplikacji, która stosuje tę formę onboardingu jest program Astrid, służący do tworzenia tzw. „to do list”. Tutorial składa się z 7ekranów, które w bardzo przystępny sposób objaśniają działanie usługi.

Tutorial aplikacji Astrid. Dolny pasek pokazuje liczbę ekranów ze wskazówkami

Tutorial aplikacji Astrid

Innym przykładem jest aplikacja Clear, która również służy do zarządzania zadaniami. W jej przypadku tutorial  prezentuje głównie sposób obsługi aplikacji za pomocą gestów. Ekrany dotykowe oferują projektantom większe możliwości niż tradycyjne stosowane myszki i klawiatury. Coraz większy zestaw gestów pozwala na tworzenie nowych sposobów nawigacji i interakcji z aplikacją, które bez zapoznania się z tutorialem mogą być trudne do odkrycia i nauczenia.

Tutorial aplikacji Clear. Za jego pomocą użytkownik poznaje gesty, z pomocą których obsługuje się aplikację

Tutorial aplikacji Clear

Warstwy na pojedynczych ekranach

Kolejną metodą „wdrażania” nowych użytkowników jest stosowanie warstw, które objaśniają najważniejsze elementy widoczne na ekranie. Warstwy przyciemniają cały ekran, dzięki czemu użytkownik może skupić się tylko na prezentowanych wskazówkach. Pomoce te pojawiają się przy pierwszym uruchomieniu aplikacji i mogą być szybko zamknięte. Ważne jest, aby użytkownik wiedział jak ukryć wyświetlane warstwy (najczęściej wystarczy tapnięcie na dowolny punkt na ekranie).

Warstwy takie stosowane są m.in. w mobilnej wersji aplikacji Pocket, służącej do przechowywania adresów stron, które planujemy przeczytać.

Warstwa wyświetlana przy pierwszym uruchomieniu aplikacji pocket. Wskazówki ograniczają się do dwóch elementów, dzięki czemu informacje nie przekraczają możliwości poznawczych użytkowników

Warstwy w aplikacji Pocket

Dość oryginalny sposób wyświetlania podpowiedzi na warstwie zastosowano w aplikacji Allegro. Na poszczególnych elementach ekranu wyświetlane są znaki zapytania. Aby wyświetlić opis elementu trzeba tapnąć na wybrany znak zapytania. Mechanizm taki często stosowany jest w aplikacjach desktopowych (z tą różnicą, że opis pojawia się po najechaniu na wybrany punkt kursorem). Za pomocą tej metody możemy w łatwy sposób przenieść uwagę użytkownika na najważniejsze funkcjonalności. Trzeba jednak uważać, żeby nie przesadzić z nagromadzeniem wskazówek wyświetlanych na jednej warstwie.

Warstwa wyświetlana w aplikacji Allegro. Użytkownik może sam wybrać element, którego będzie dotyczyć wyświetlana wskazówka

Warstwa wyświetlana w aplikacji Allegro

Podpowiedzi i wskazówki

Inną formą onboardingu są podpowiedzi wyświetlające się podczas korzystania z aplikacji. Mogą one mieć postać różnego rodzaju chmurek czy okien. Opisują one działanie konkretnej funkcjonalności i jednocześnie zachęcają do tapnięcia na element. Dzięki temu możemy nakierować użytkownika na sekwencję czynności, która jest najszybszym sposobem zapoznania się z aplikacją. Podpowiedzi takie zastosowano w aplikacji Wunderlist, kolejnej usłudze wspomagającej planowanie zadań.

Wskazówka wyświetlana w aplikacji Wunderlist. Dzięki odpowiednio zaprojektowanemu procesowi, pomoce są wyświetlane w momencie, w którym pojawia się potrzeba skorzystania z objaśnianej funkcjonalności

Wskazówka wyświetlana w aplikacji Wunderlist

Ścieżki przejścia (ang. Walkthrough)

Ścieżki przejścia są specjalnie zaprojektowanym procesem, który muszą przebyć użytkownicy przy pierwszym uruchomieniu aplikacji. Powinien on zostać tak zaprojektowany, aby po jego przejściu użytkownik potrafił korzystać z najważniejszych funkcjonalności, które oferuje aplikacja. Potencjał walkthrough jest jednak o wiele większy. Możemy tak pokierować użytkownikiem, aby oprócz poznania naszej aplikacji, został on np. członkiem nowej społeczności (uzupełnił profil) czy wręcz przyczynił się do jej powiększenia (zaprosił znajomych z facebook’a). Ścieżki przejścia częściej stosowane są w bardziej złożonych programach desktopowych niż aplikacjach mobilnych, jednak metoda ta może przyczynić się do sukcesu niejednej aplikacji. Jej elementy można zauważyć w aplikacjach Pulse News i Tumblr (jej desktopowa wersja jest jednym z lepszych przykładów onboardignu). Po uruchomieniu aplikacji nowi użytkownicy muszą sprecyzować swoje zainteresowania i wybrać je spośród z podanych list.

Wprowadzenie do aplikacji Pulse News i Tumblr. Aby przejść do kolejnego kroku użytkownicy muszą zaznaczyć przynajmniej jedno ze swoich zainteresowań

Wprowadzenie do aplikacji Pulse News i Tumblr

Jeśli decydujemy się na tę metodę onboardingu, musimy uważać, aby zaprojektowany proces był jak najbardziej naturalnym sposobem korzystania z aplikacji, i nie przeciążał użytkowników. Naszym celem jest pokazanie prostoty użytkowania danej aplikacji a nie wzbudzenie poczucia jej skomplikowania.

Wymienione metody nie są wszystkimi możliwymi sposobami zaznajamiania nowych użytkowników z aplikacjami. W sieci można znaleźć opisy innych wzorców projektowania procesu onboardingu.

Stosując onboarding trzeba pamiętać o tym, że aplikacje mobilne są często oparte na niewielu funkcjonalnościach i wszelkie dodatkowe elementy niepotrzebnie je komplikują. Dlatego mechanizm wprowadzania użytkowników, powinien odzwierciedlać naturalny proces korzystania z usługi, który oprócz nauki obsługi aplikacji pokazuje nowemu użytkownikowi korzyści i w kilku krokach przemieni go w wiernego odbiorcę naszych usług.

Artykuł po raz pierwszy ukazał się na blogu Spider’s Web.

Przeczytaj też:

Skomentuj



Autorzy

Autorem bloga jest agencja e-biznes Symetria.

Od 1998 roku doradzamy i wykonujemy wdrożenia dla największych polskich firm.

Specjalizujemy się w obsłudze projektów związanych z prowadzeniem biznesu w sieci.

Doświadczenie Symetrii budują także, odnoszące sukces, własne projekty: Sympatia.pl, Vitalia.pl oraz Trener.pl.

Dowiedz się więcej o autorach bloga

Newsletter

Zapis na newsletter oznacza akceptację regulaminu.

Ostatnie komentarze

Bartek

Zwrócenie uwagi na swoją aplikacje jest bardzo ważne, ale to nadal tylko początek :) Fajnie opis...

Konto bankowe przez internet

Przez internet idzie aktualnie załatwić praktycznie wszystko. Należy jednak dbać o swoją prywat...

SEMPIRE Pozycjonowanie stron

Świetnie byłoby mieć wszystkie te przydatne informacje w jednej aplikacji.

Łukasz

Chwilami korzystanie z narzędzi może przypominać walkę nie o klienta, ale z klientem tworząc na...

Paweł Mansfeld

Odpowiedź na to pytanie jest w wadach zaletach - coś za coś. Nawet niewielkie poprawy w obszarze...

Tel.: 61 864 36 55 E-mail: biuro@symetria.pl
Agencja Interaktywna Symetria jest częścią Grupy Symetria